10 May 2015, 13:22
ބަޣާވާތަކުން 1980 ވަނަ އަހަރު ވެރިކަމަށްއައި ތުރުކީގެ ކުރީގެ ރައީސް ކެނަން އިވްރެން އަވާހަރަވެއްޖެއެވެ.
އުމުރުފުޅުން 97 އަހަރުފުޅުގައި އިވްރަން އަވަހާރަވީ ރޭ ގެ ވަގުތެއްގައި ތުރުކީގެ ވެރިރަށް އަންކާރާގެ ގުލްހާނެ މެޑިކަލް އެކެޑަމީގައިގައި ފަރުވާ ދެމުން ގެންދަނިކޮށެވެ. 2012 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން އޭނާއަށް އެހޮސްޕިޓަލްގައި ފަރުވާ ދެމުން ގެންދެއެވެ.
ކުރިން އަސްކަރިއްޔާގައި މަސައްކަތް ކުރެއްވި އިވްރަންއަކީ ތުރުކީގެ ހަތް ވަނަ ރައީސްއެވެ. އިވްރަން ރައީސްކަން ކުރައްވާފައިވަނީ 1980 ވަނަ އަހަރުގައި އޭނާ އިސްވެ ހުރެ ގެނައި ބަޣާވާތަށްފަހުގައެވެ. ރައީސްކަމުގެ މަގާމުގައި 1989 ވަނަ އަހަރާ ޖެހެންދެން އޭނާ ހުންނެވިއެވެ.
އޭނާ ގެނައި ބަޣާވާތް ތުރުކީގެ ތާރީޚްގައި ސިފަކޮށްފައިވަނީ "ލޭ އޮހޮރުވާލި" އަސްކަރީ ބަޣާވާތުގެ ގޮތުގައެވެ.
އެބަޣާވާތާ ގުޅިގެން މިދިޔަ އަހަރު ޖޫން މަހުގެ 18 ވަނަ ދުވަހު އިވްރަން އުމުރު ދުވަހަށް ޖަލަށް ލުމަށް އަންކާރާގެ ހައި ކްރިމިނަލް ކޯޓުންވަނީ ހުކުމް ކޮށްފައެވެ. އޭނާއާއެކު އެބަޣާވާތް ގެނައުމުގައި ބައިވެރިވި އަސްކަރީ ޖެނަރަލެއް ކަމުގައިވާ ތަހުސިން ސަހިންކަޔާވެސް އުމުރަށް ޖަލަށްލުމަށް ކޯޓުން ހުކްމް ކޮށްފައިވެއެވެ.
އެބަޣާވާތުގައި 299 މީހުން ވަނީ އެކިގޮތްގޮތަށް މަރާލާފައެވެ. ގިނަ ބަޔަކު މަރާލާފައި ވަނީ ހައްޔަރު ކުރުމަށްފަހު ޖަލުގައި ކުރި ލާއިންސާނީ އަނިޔާ ތަކުންނެވެ.
ބަޣާވާތުގައި 650،000 މީހުން ހައްޔަރު ކޮށްފައިވާއިރު 230،000 މީހުންގެ ޝަރީއަތްވަނީ ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ގިނައީ ސިޔާސީ ފަރާތްތަކާއި އެފަރާތްތަކާ ގުޅުން ހުރި މީހުންނެވެ. އޭގެ އެމީހުންގެ ތެރޭގައި އާއިލާގެ މެންބަރުންވެސް ހިމެނެއެވެ.
ބަޣާވާތަށް ފަހު ތިން އަހަރު ވަންދެން ތުރުކީގެ ވެރިކަން އިވްރަން ކުރަމުން ގެންދިޔައީ ސީދާ އަސްކަރިއްޔާގެ ގައުމީ ސަލާމަތާ ބެހޭ ކައުންސިލްގެ ބެލުމުގެ ދަށުންނެވެ.
ތުރުކީގެ ގާނޫނު އަސާސީއަށް 1982 ވަނަ އަހަރު ބަދަލު ގެނައުމަށްފަހު ބޭއްވި ބަރުލަމާނީ އިންތިޚާބު ކާމިޔާބުކޮށް އިވްރަން ވަނީ "ގާނޫނީ" ރައީސްކަމަށް ބުނެ ހަތް އަހަރު ވަންދެން ރައީސްކަން ކޮށްފައެވެ.
ތުރުކީގެ ތާރީޚުގައި މިހާތަނަށް ތިން ބަޣާވާތެއް ގެނެސްފައިވެއެވެ. އެއީ 1980 ވަނަ އަހަރުގެ އިތުރުން 1960 ގެ ބަޣާވާތާއި 1971 ގެ ބަޣާވާތެވެ.